Ελληνική Ιστορία Archives - Βιβλιοπωλείο Το Φωτόδεντρο

Η Ελληνική Επανάσταση

fotodentro — Wed, 08 Apr 2026 11:43:13 +0000

Το 1821 μια ποικιλόμορφη περιοχή των νότιων Βαλκανίων, στο άκρο της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, εισήλθε σε μια δεκαετία συγκλονιστικής μαζικής βίας και σαρωτικών ανακατατάξεων. Ο ιστορικός Γιάννης Κοτσώνης, καθηγητής στο Πανεπιστήμιο της Νέας Υόρκης, ανιχνεύει τον τρόπο με τον οποίο, μέσα από ένα αυτοκρατορικό μωσαϊκό αμέτρητων γλωσσών, θρησκειών, πολιτισμών και τοπικισμών, αναδύθηκε κάτι εντελώς νέο: ένα εθνικό κράτος. Αποκαλύπτει το καθημερινό χάος και την ωμότητα που χαρακτήριζαν τη Βαλκανική χερσόνησο καθώς το οθωμανικό καθεστώς αποσυντίθετο. Ακολουθεί τα θαλάσσια δίκτυα που εκτείνονταν προς την Οδησσό, την Αλεξάνδρεια, το Λιβόρνο και την Καραϊβική, ιχνηλατώντας τις διαδρομές εκείνων που αργότερα θα επαναστατούσαν ως Έλληνες. Παράλληλα, ανασύρει τις ιστορίες χωρικών, εμπόρων, πολεμιστών, αριστοκρατών και διανοουμένων που κινούνταν ανάμεσα στις μεγάλες αυτοκρατορίες της περιοχής. Αφηγείται τις εμπειρίες των χωρικών και των ναυτικών που εντάχθηκαν στα ένοπλα σώματα των Ναπολεόντειων Πολέμων, όπου γνώρισαν έναν νέο τρόπο πολέμου και μια νέα πρακτική μαζικής κινητοποίησης – μαθήματα που τους χρησίμευσαν πολύ κατά τη δεκαετία της επανάστασης. Τέλος, περιγράφει πώς, καθώς η αιματηρή δεκαετία του 1820 έφτανε στο τέλος της, οι μουσουλμάνοι της περιοχής δεν υπήρχαν πια και η Ελλάδα είχε μετασχηματιστεί σε ένα ορθόδοξο χριστιανικό έθνος, ενωμένο από μια κοινή γλώσσα και την αξίωση αναγνώρισης ενός αρχαίου παρελθόντος. Αυτό το πανοραμικό βιβλίο αναδεικνύει πώς η Ελληνική Επανάσταση υπήρξε, μεταξύ άλλων, μια δημογραφική ανατροπή. Αξιοποιώντας οθωμανικές πηγές σε συνδυασμό με αρχειακό υλικό από την Ελλάδα, τη Βρετανία, τη Γαλλία, τη Ρωσία και την Ελβετία, επανατοποθετεί τη γέννηση της σύγχρονης Ελλάδας στο πλαίσιο της ιστορίας των αυτοκρατοριών του 19ου αιώνα και της γέννησης της ιδέας του έθνους-κράτους που άλλαξε την όψη του κόσμου. «Σκοπός αυτού του βιβλίου είναι να παρεκκλίνει από το αφήγημα της ευθείας γραμμής και να μετατρέψει αυτή τη γραμμή προς το 1821 και το 1830 σε τεθλασμένη. […] Καλό είναι να θυμίζουμε στους εαυτούς μας ότι η Ελλάδα και η επανάστασή της ήταν συνολικά κάτι το πρωτοποριακό, όπως και οι περισσότεροι από τους επαναστάτες. Δεν χρειάζεται να αναγνωρίζουμε την Ελληνική Επανάσταση, χρειάζεται να τη συναντούμε. Τα κλισέ πρέπει να δίνουν τη θέση τους στον θαυμασμό και στην περιέργεια. Αλλά το ίδιο ισχύει για όλα τα ιστορικά γεγονότα, και η ιστορία της Ελλάδας αποτελεί αντικείμενο μελέτης για κάτι παγκόσμιο. Είναι ένας τρόπος να προσεγγίζουμε αυτό που θεωρούμε αυτονόητο κι έπειτα να το αμφισβητούμε, με σκοπό να ανακτήσουμε την πρώτη του λάμψη. Ο κόσμος πρέπει να γίνεται παράξενος κι έπειτα πάλι ενδιαφέρων. Πρέπει να θαυμάζουμε την πρωτοπορία του»

The post Η Ελληνική Επανάσταση appeared first on Βιβλιοπωλείο Το Φωτόδεντρο.

Μυθοκόμικς

fotodentro — Fri, 03 Apr 2026 08:20:41 +0000

Στην Ιστορία υπάρχει πάντα κάτι που δεν είναι όπως φαίνεται. Και κάτι που φαίνεται, χωρίς καν να είναι. Στην τέχνη του κόμιξ όλα φαίνονται και τίποτα δεν υπάρχει στ’ αλήθεια. Όπως κι αυτό το βιβλίο που κρατάτε στα χέρια σας ΜΙΛΑΜΕ, ΔΕΝ ΥΠΑΡΧΕΙ! Σαν τον ήρωα Κουκίδη που τιμήθηκε παρότι δεν έπεσε ποτέ από την Ακρόπολη. Σαν το Κρυφό Σχολειό που δεν υπήρξε ποτέ. Σαν τα καλά λόγια του Τσόρτσιλ για τους Έλληνες. Σαν τους Χιώτες που πήγαιναν δυο δυο, τη μανιάτικη καταγωγή του Ναπολέοντα, το «Εύρηκα! Εύρηκα!» του Αρχιμήδη, τον Κοπέρνικο που έκλεψε τη θεωρία του Αρίσταρχου, την απάτητη Μάνη και τα ντολμαδάκια της Μαρίκας. Και πολλά ακόμη που τα θεωρούμε πραγματικά γεγονότα. Και ποιοι είστε εσείς που θα μας αλλάξετε αυτά που ξέρουμε τόσα χρόνια; Ο Αντώνης Βαβαγιάννης – aka Κουραφέλκυθρος – και ο Σταύρος Παναγιωτίδης, που παρουσιάζουν Μύθους, παρεξηγήσεις και άβολα… σκίτσα από την ελληνική Ιστορία.

The post Μυθοκόμικς appeared first on Βιβλιοπωλείο Το Φωτόδεντρο.

Δοσίλογοι στο φρούριο Κρήτη 1941-1944

fotodentro — Thu, 02 Apr 2026 08:54:38 +0000

Την κατοχική περίοδο (1941-44) στην πατρίδα μας είχαμε: τον «ΟΡΑΤΟ» εχθρό (Γερμανοί) και τον «ΑΟΡΑΤΟ» (Δοσίλογοι). Ο «αόρατος» ήταν αυτός που άνοιγε τις πόρτες για να συνεχίσει ο «ορατός» ευκολότερα το κτηνώδες έργο του. Αυτόν τον αόρατο εχθρό ιχνηλατήσαμε μέσα από ΔΙΚΕΣ ΔΟΣΙΛΟΓΩΝ, ΒΟΥΛΕΥΜΑΤΑ, ΚΑΤΑΘΕΣΕΙΣ και πολλά ντοκουμέντα (ορατά και αόρατα). Χιλιάδες σελίδες μελετήθηκαν… Η «μπόχα» για τις πράξεις του «αόρατου» εχθρού σε πνίγει! Αυτές οι πράξεις βαραίνουν μόνο αυτούς και όχι τους απογόνους τους! Επίσης, είχαμε μία μοναδική ενέργεια των συμμάχων. Καθυστέρησαν την απελευθέρωση σε μια λωρίδα γης στα Χανιά, μήκους 65 χλμ. και πλάτους 16 χλμ., έχοντας τους Γερμανούς αφεντικά μέχρι τις 30 Ιουνίου 1945. Καλή ανάγνωση! (Από τον πρόλογο του συγγραφέα)

The post Δοσίλογοι στο φρούριο Κρήτη 1941-1944 appeared first on Βιβλιοπωλείο Το Φωτόδεντρο.

Ρίζες λευτεριάς

fotodentro — Thu, 12 Mar 2026 12:00:32 +0000

Καπετάν Αντώνης Γρηγοράκης
Ο αποκαλούμενος “Σατανάς”

The post Ρίζες λευτεριάς appeared first on Βιβλιοπωλείο Το Φωτόδεντρο.

Η αρχαία ελληνική πόλις

fotodentro — Thu, 19 Feb 2026 09:58:22 +0000

Η αρχαία ελληνική πόλις αποτελεί την πρωιμότερη μορφή σύνθετης κοινωνικής οργάνωσης που εμφανίστηκε στο δυτικό κόσμο. Αποτέλεσε την κυρίαρχη πολιτική δομή στο μεσογειακό χώρο από τον 8ο ως τα τέλη του 4ου αιώνα π.Χ., οπότε και απλώθηκε σε μια τεράστια έκταση μέσω των κατακτήσεων του Μεγάλου Αλεξάνδρου, αποτελώντας τη βάση για τη δημιουργία ενός παγκόσμιου πολιτισμού. Η εμπειρία της πόλεως βρίσκεται στην αφετηρία της δυτικής πολιτικής σκέψης.
Το βιβλίο περιέχει δεκατέσσερις μελέτες κορυφαίων ερευνητών από διάφορες χώρες, οι οποίοι προσεγγίζουν το θέμα της πόλεως από ποικίλες οπτικές γωνίες. Η πόλις τοποθετείται στο πλαίσιο της ιστορίας της ανατολικής Μεσογείου και ερευνάται η επίδρασή της στην αστικοποίηση της Ιταλίας. Άλλα κεφάλαια ασχολούνται με τη γεωγραφία της πόλεως, τις σχέσεις πόλης-υπαίθρου, τους πολιτικούς και θρησκευτικούς θεσμούς και το διαχωρισμό της ιδιωτικής σφαίρας από τη δημόσια ζωή. Η πρώτη μελέτη επιχειρεί να εντοπίσει τα βασικά χαρακτηριστικά της πόλεως και η τελευταία αναζητά τα αίτια της παρακμής της.
Το βιβλίο απευθύνεται τόσο στους μελετητές της αρχαίας ιστορίας όσο και στους φοιτητές κοινωνικών επιστημών, κάθως και στο μη ειδικευμένο αναγνώστη.

The post Η αρχαία ελληνική πόλις appeared first on Βιβλιοπωλείο Το Φωτόδεντρο.

Τι μας έχει συμβεί

fotodentro — Sat, 07 Feb 2026 11:27:42 +0000

Η ιστορία μας είναι γραμμένη με αίμα και σιωπές- με πληγές που δεν έγιναν ποτέ αφήγηση, μόνο συνήθεια. Κάθε λαός έχει τις πληγές του, μα λίγοι τις κουβαλούν τόσο βαθιά όσο εμείς. Από τη σκλαβιά και τη φτώχεια έως τη μετανάστευση και την εξάρτηση, από τη βία των εμφυλίων έως τη σιωπή της αδικίας, η Ελλάδα πορεύτηκε μέσα από τραύματα που έγιναν τρόπος ζωής. Μάθαμε να επιβιώνουμε χωρίς να θεραπευόμαστε· να προχωρούμε χωρίς να καταλαβαίνουμε τι κουβαλάμε. Αυτό το βιβλίο δεν είναι ούτε μόνο ιστορία ούτε μόνο ψυχολογία. Είναι μια πρόσκληση εθνικής αυτογνωσίας· Μια βουτιά στο υπόγειο της συλλογικής μας ψυχής – εκεί όπου η ντροπή, η θλίψη και η ανείπωτη απώλεια ζητούν αναγνώριση. Γιατί μόνο ό,τι ειπωθεί μπορεί να πάψει να μας κυβερνά σιωπηλά. Με γλώσσα τρυφερή και αιχμηρή μαζί, ο συγγραφέας μιλά για τη θεραπεία του ελληνικού τραύματος· για τη φροντίδα ως πράξη πολιτική, για τη δικαιοσύνη ως μορφή αγάπης, για την καρδιά ως το νέο πεδίο αντίστασης. Ένα βιβλίο για όλους όσοι αισθάνονται πως κάτι βαθύτερο μάς πονάει – και πιστεύουν ακόμη πως η ψυχή ενός λαού μπορεί να γιατρευτεί.

The post Τι μας έχει συμβεί appeared first on Βιβλιοπωλείο Το Φωτόδεντρο.

Θ.Ν.

fotodentro — Fri, 19 Dec 2025 17:09:17 +0000

«Κάποια απ’ αυτά τα µηνύµατα (που αφήναµε η µια για την άλλη στο καλάθι µε τα σκατόχαρτα της τουαλέτας) τα ενσωµάτωσα, Αγγελική, στο ποίηµα «Αδερφούλα, θυµάσαι», που έγραψα και σου αφιέρωσα στα εικοστά µου γενέθλια, µέρες όλοι µας ελεύθεροι. Το Θ.Ν. είχε γίνει τότε η υπογραφή µας…

Το Θήτα Νι ήταν, ωστόσο, πριν απ’ όλα µορς των τοίχων. Το «κτυπούσαµε» σχεδόν όλοι µετά το «σαγαπώ» αντί για αποχαιρετισµό. Σε συνθήκες κράτησης τα έλεγε όλα: «Θ.Ν. – Θα νικήσουµε»! Από την παγκόσµια επικράτηση του σοσιαλισµού µέχρι τη δική µας προσωπική νίκη απέναντι σε όσους µας κρατούσαν δεσµώτες και µας βασάνιζαν για «οµολογίες» και «καρφώµατα», για «αποκήρυξη» του κοµµουνισµού και της ανθρωπιάς µας, το Θ.Ν. ήταν το δικό µας αρκτικόλεξο, το ακουστικό σήµα αναγνώρισης ανάµεσά µας: Αυτοί µπορεί να ελέγχανε το σώµα µας, τη ζωή µας όµως την κουµαντάραµε ακόµα µόνο εµείς!»

Στο επίκεντρο αυτού του Χρονικού για «τα παιδιά του Φλεβάρη» µισόν αιώνα αργότερα βρίσκεται µια συνέντευξη για τους πεντέµισι µήνες ανάκρισης στη «Μεσογείων» και σύντοµης προφυλάκισης στον Κορυδαλλό, που είκοσι χρόνια πριν «πήρε» από τη Νάντια Βαλαβάνη η γιατρός Αγγελική Σωτήρη, η κρυφή Πασσιονάρια του «χτυπήµατος του Φλεβάρη» (1974), του συντριπτικότερου απ’ όσα δέχτηκαν ΚΚΕ, ΚΝΕ και Αντι-ΕΦΕΕ στη δικτατορία. Με εκατοντάδες συλλήψεις και πεντάµηνη ανάκριση µε βασανιστήρια στη «Μεσογείων», όπου µεταφέρθηκε (1971-1974) το γνωστό «επιτελείο» της «Μπουµπουλίνας» µαζί µε νέους αστέρες.

Μια αρχικά βιωµατική συνέντευξη για τον ΣΦΕΑ ’67-’74, είκοσι χρόνια αργότερα «διορθώθηκε» και συµπληρώθηκε µ’ εµβόλιµα κείµενα χρησιµοποιώντας «δύσκολες» πηγές ιστορικής έρευνας: Ο «φάκελος» της Γενικής Ασφάλειας για τη Νάντια Βαλαβάνη (1974-1981) – ανάµεσα στους 2.110 που σώθηκαν από την πυρά 17 εκατοµµυρίων «φακέλων» το 1989. Η Δικογραφία του Έκτακτου Στρατοδικείου Αθηνών για «τα παιδιά του Φλεβάρη». Έγγραφα της «League for Democracy in Greece», της Βρετανικής Πρεσβείας στην Αθήνα και του Foreign Office. Και µαρτυρίες προφορικής ιστορίας από ανθρώπους που δεν ρωτήθηκαν ποτέ για τη ζωή τους.

Κόντρα στην επιχείρηση αναθεώρησης της σύγχρονης ιστορίας και στο φόντο όσων διαδραµατίζονται στην Παλαιστίνη, η συγγραφέας τεκµηριώνει ιστορικά τη διαχρονική σηµασία της απελευθερωτικής αντίστασης των νέων ανθρώπων στην πάλη για την αλλαγή του κόσµου. Μια αλλαγή που, σε συνθήκες κλιµατικής κατάρρευσης, τεχνολογικής επανάστασης, συστηµικής βαρβαρότητας και γενοκτονίας στη Γάζα, φαντάζει όσο ποτέ µακριά. Ταυτόχρονα, ποτέ άλλοτε δεν τη χρειαζόταν ο κόσµος όσο σήµερα.

The post Θ.Ν. appeared first on Βιβλιοπωλείο Το Φωτόδεντρο.

Αρχαία ελληνική στρατιωτική τεχνολογία

fotodentro — Thu, 18 Dec 2025 19:56:25 +0000

Γιατί δεν σκίζονταν απο τα δόρατα οι μυκηναϊκές ασπίδες που ήσαν φτιαγμένες απο βοϊδοτόμαρο; Πώς κατασκευάζονταν οι πολυώροφοι αυτοκινούμενοι πολιορκητικοί πύργοι και οι καταπέλτες; Τι ακριβώς ήταν το “υγρόν πυρ”; Σε αυτά και άλλα ερωτήματα περι της Στρατιωτικής Τεχνολογίας -της συνισταμένης των διαθέσιμων Τεχνολογιών- των Αρχαίων Ελλήνων απαντά το παρόν βιβλίο. Μελετώντας προσεκτικά τις αρχαίες γραπτές πηγές -κείμενα και εικόνες- ο συγγραφέας, Μηχανικός και αρχαιομαθής Θεοδόσης Τάσιος περιγράφει τα επιθετικά και αμυντικά όπλα των Αρχαίων απ’ τη Μυκηναϊκή έως την Ελληνιστική Περίοδο: ξίφη, τόξα, δόρατα, ασπίδες και πανοπλίες· τείχη, τάφρους, αναχώματα, καταπέλτες, πολιορκητικούς πύργους· πολεμικά πλοία, φράγματα λιμένων, γεφυρώσεις ποταμών· κ.ά. Συγχρόνως, όμως, εξηγεί τον τρόπο κατασκευής και λειτουργίας τους, βάσει μαθηματικών υπολογισμών ή και σύγχρονων πειραμάτων. Αυτή η διπλή προσέγγιση, λεπτομερής ανασύσταση και κριτική-επιστημονική ανάλυση των αρχαίων πηγών, και μαζί, κριτική διερεύνηση της αποδοτικότητας των σχετικών Τεχνολογιών, καθιστά μοναδικό τον παρόντα τόμο με τις 250 εικόνες, ο οποίος εγκαινιάζει τη νέα εκδοτική σειρά που είναι αφιερωμένη στην Αρχαία Ελληνική Τεχνολογία.

The post Αρχαία ελληνική στρατιωτική τεχνολογία appeared first on Βιβλιοπωλείο Το Φωτόδεντρο.

Η μακρά νύχτα της Κατοχής

fotodentro — Wed, 17 Dec 2025 13:01:49 +0000

Έχουν συμπληρωθεί ογδόντα χρόνια από τη λήξη του Β΄ Παγκόσμιου Πολέμου. Εκείνη τη ζοφερή περίοδο, εκατομμύρια άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους, ανυπολόγιστες ήταν οι υλικές καταστροφές, ενώ η βαρβαρότητα του γενοκτονικού Γ΄ Ράιχ κορυφώθηκε με τη συστηματική εξόντωση του ευρωπαϊκού εβραϊσμού και άλλων πληθυσμιακών ομάδων όπως οι Ρομά και οι ανάπηροι. Η Ελλάδα συγκαταλέγεται στις χώρες που υπέστησαν δυσανάλογες απώλειες σε σχέση με το μέγεθος και τον πληθυσμό τους. Αναμφίβολα, η τριπλή γερμανική, ιταλική και βουλγαρική κατοχή, που επέφερε τον διοικητικό διαμελισμό της χώρας, επισώρευσε πρόσθετα δεινά, ενώ ο εφιαλτικός λιμός στοιχειώνει ακόμα τη συλλογική μνήμη, δίνοντας στη λέξη «πείνα» μια ιδιαίτερη βαρύτητα στο ελληνικό λεξιλόγιο. Με τη σειρά τους οι συλλήψεις, τα μπλόκα, οι μαζικές εκτελέσεις αντιστασιακών και αμάχων, η καταστροφή των εβραϊκών κοινοτήτων, οι πυρπολήσεις κατοικημένων περιοχών, τα στρατόπεδα συγκέντρωσης και η τακτική του πολιτικού χάους και της κοινωνικής διάσπασης συμβάδιζαν με τον καθημερινό αγώνα για την επιβίωση, καθιστώντας τον θάνατο πανταχού παρόντα στην κατεχόμενη Ελλάδα. Σήμερα, η δεκαετία του 1940 είναι η καλύτερα μελετημένη περίοδος της σύγχρονης ελληνικής ιστορίας. Παρ’ όλα αυτά, λείπει μια συνθετική μελέτη για τις ανθρώπινες απώλειες και τις υλικές καταστροφές που θα επικαιροποιεί παλαιότερα δεδομένα για το σύνολο του ελλαδικού χώρου και ταυτόχρονα θα ανανεώνει το επιστημονικό και επιστημολογικό ενδιαφέρον για την πληρέστερη χαρτογράφηση της καταστροφής. Ο ανά χείρας συλλογικός τόμος φιλοδοξεί να αφαιρέσει την Ελλάδα από τον διόλου κολακευτικό κατάλογο των χωρών εκείνων που αγνοούν τα ποιοτικά και ποσοτικά χαρακτηριστικά του τιμήματος το οποίο κλήθηκαν να καταβάλουν όταν αποφάσισαν να αντιταχθούν στον Άξονα.

The post Η μακρά νύχτα της Κατοχής appeared first on Βιβλιοπωλείο Το Φωτόδεντρο.

1975: Αγωνίες για το νέο Σύνταγμα

fotodentro — Fri, 28 Nov 2025 18:20:38 +0000

Το βιβλίο αυτό αφιερώνεται στη μνήμη της «Ομάδας Επιστημόνων για ένα Δημοκρατικό Σύνταγμα», στην οποία είχα την τιμή να μετέχω το 1974, δίπλα σε παλιούς μου δασκάλους και ύστερα φίλους. Υπήρχε συλλογικότητα και διαμόρφωση κοινών προτάσεων, που δημοσιεύσαμε πρώτα στις εφημερίδες και ύστερα σ’ αυτό το γαλάζιο βιβλιαράκι. Υπήρχε προπαντός η αίσθηση ότι υπηρετούσαμε μία επείγουσα πολιτική ανάγκη για το καλό της δημοκρατίας και του τόπου.
Με την πτώση της δικτατορίας, ήταν φυσικό για μένα να ασχοληθώ με το νέο Σύνταγμα, εγκαταλείποντας κάθε άλλη ασχολία. Έβλεπα την απασχόληση αυτή ηθικά σαν χρέος και ψυχολογικά σαν «μεράκι», που οπωσδήποτε άξιζαν το πολλαπλό κόστος της. Οι αγωνίες και οι αγώνες που έζησα για έναν ολόκληρο χρόνο παρουσιάζουν γενικότερο ενδιαφέρον στο μέτρο που φωτίζουν πτυχές τώρα ξεχασμένες ή και εξαρχής άγνωστες. Γι’ αυτό άλλωστε εξιδανικεύεται τόσο αβάσιμα σήμερα η συντακτική εμπειρία του 1974-75. Έτσι προέκυψε αυτό το βιβλίο αναμνήσεων. Όχι μόνο ως προσωπική μαρτυρία, αλλά και ως «διορθωτικό μάθημα»…
Πέρα όμως από την αξία που μπορεί να έχει ως πολύ αναλυτική προσωπική μαρτυρία για μία κρίσιμη ιστορική καμπή, το βιβλίο προσφέρει την αφορμή για γενικότερο προβληματισμό σχετικά με την εκπόνηση ή αναθεώρηση ενός Συντάγματος – προβληματισμό που ασφαλώς θα γίνει επίκαιρος το επόμενο διάστημα.

The post 1975: Αγωνίες για το νέο Σύνταγμα appeared first on Βιβλιοπωλείο Το Φωτόδεντρο.