Φιλοσοφία Archives - Βιβλιοπωλείο Το Φωτόδεντρο

Ποίημα για την Καταστροφή της Λισαβόνας

fotodentro — Tue, 28 Jul 2026 08:04:18 +0000

Την 1η Νοεμβρίου 1755, στις εννέα και μισή το πρωί, πόλη της Λισαβόνας συγκλονίζεται από έναν μεγάλο σεισμό που γίνεται αισθητός μέχρι τη Βενετία. Αμέσως εκδηλώνεται μια πυρκαγιά που θα διαρκέσει σχεδόν έξι ολόκληρες ημέρες. Λίγο μετά τις πρώτες δονήσεις, ένα τεράστιο κύμα κατακλύζει το λιμάνι, σαρώνοντας ανθρώπους και κατοικίες, γκρεμίζοντας ό, τι είχε απομείνει από την κάτω πόλη. Ο αριθμός των νεκρών υπολογίζεται στις δεκαπέντε χιλιάδες. Τα τρία τέταρτα της πόλης έχουν καταστραφεί. Ο σεισμός συνταράσσει τους λόγιους και τους φιλοσόφους σε όλη την Ευρώπη και προκαλεί μια καίρια αντιπαράθεση για τη δυστυχία και τη Θεία Πρόνοια, θέτοντας υπό αμφισβήτηση τη φιλοσοφική αισιοδοξία (τον “οπτιμισμό”). Ο Βολταίρος μαθαίνει τι έχει συμβεί τρεις εβδομάδες αργότερα και γράφει το Ποίημα για την Καταστροφή της Λισαβόνας ή εξέταση του αξιώματος “Όλα είναι καλά” (1756), στο οποίο καταθέτει τις σκέψεις του για τη μοίρα και για την ύπαρξη του κακού. Πράγματι, αν το κακό υπάρχει, η Θεία Πρόνοια δεν μπορεί να υπάρχει. Και, τότε, ποιος ο λόγος να πιστεύουμε στον Θεό;

The post Ποίημα για την Καταστροφή της Λισαβόνας appeared first on Βιβλιοπωλείο Το Φωτόδεντρο.

ΘΕΟΣ ΚΑΙ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ

fotodentro — Mon, 29 Jun 2026 09:25:01 +0000

Στο Θεός και Φιλοσοφία ο Ετιέν Ζιλσόν επιστρέφει σε ένα από τα πιο επίμονα ερωτήματα της δυτικής σκέψης, τη σχέση του φιλοσοφικού λόγου με την ιδέα του Θεού και με την προσπάθεια να κατανοηθεί ή να θεμελιωθεί η ύπαρξή του. Παρακολουθώντας τη διαδρομή αυτού του ερωτήματος από την αρχαία ελληνική φιλοσοφία έως τον χριστιανικό και νεότερο στοχασμό, δείχνει ότι η σκέψη περί Θεού δεν ανήκει μόνο στη θεολογία αλλά βρίσκεται στον ίδιο τον πυρήνα της μεταφυσικής και της φιλοσοφικής διερεύνησης του κόσμου.

Μέσα από τέσσερις διαλέξεις που εξετάζουν διαδοχικά την ελληνική σκέψη, τον χριστιανισμό, τη νεότερη φιλοσοφία και τη σύγχρονη εποχή, το βιβλίο παρακολουθεί πώς μετασχηματίστηκε η έννοια του Θεού μέσα στην ιστορία της φιλοσοφίας. Παράλληλα φωτίζει τη συνάντηση της ελληνικής μεταφυσικής με τη βιβλική αποκάλυψη και τις συνέπειες που είχε αυτή η συνάντηση για την κατανόηση του είναι, της αιτίας και της ύπαρξης. Το Θεός και Φιλοσοφία αποτελεί μια ουσιαστική εισαγωγή στη σκέψη του Ζιλσόν και σε ένα από τα θεμελιώδη προβλήματα της ευρωπαϊκής φιλοσοφικής παράδοσης.

The post ΘΕΟΣ ΚΑΙ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ appeared first on Βιβλιοπωλείο Το Φωτόδεντρο.

Τι είναι μεταφυσική;

fotodentro — Wed, 27 May 2026 15:31:03 +0000

Το κείμενο «Τι είναι μεταφυσική;» δημοσιεύτηκε για πρώτη φορά το 1929. Γνώρισε έκτοτε δεκατέσσερις επανεκδόσεις στα γερμανικά και μεταφράστηκε σε δεκάδες γλώσσες. Την ιδιαίτερη σημασία του υπογράμμισε και ο ίδιος ο Heidegger, συμπληρώνοντάς το με έναν «Επίλογο» (1943) και προτάσσοντας μια εκτενέστατη «Εισαγωγή» (1949). Τα τρία κείμενα στην αλληλουχία τους παρέχουν μια αποκαλυπτική εικόνα της στοχαστικής διαδρομής του φιλοσόφου. Με αφετηρία τον παραδοσιακό ορισμό της μεταφυσικής ως κίνησης «πέρα των όντων» το «Τι είναι μεταφυσική;» την περιγράφει ως μια πορεία υπέρβασης των όντων, με προορισμό το «Μηδέν». Το κείμενο διευρύνει αποφασιστικά την οπτική γωνία του «Είναι και Χρόνος», επιτρέποντας συγχρόνως να διαφανούν τα αδιέξοδα, στα οποία εν τω μεταξύ είχε οδηγηθεί ο φιλόσοφος. Θα ακολουθήσει η περίφημη «στροφή» της σκέψης του, της οποίας εξαιρετικά δείγματα αποτελούν ο «Επίλογος» και η «Εισαγωγή» – κείμενα που αναζητούν πλέον τη δυνατότητα μιας μη μεταφυσικής σκέψης.

The post Τι είναι μεταφυσική; appeared first on Βιβλιοπωλείο Το Φωτόδεντρο.

Η φλόγα της ελευθερίας

fotodentro — Wed, 13 May 2026 11:54:48 +0000

Χάνα Άρεντ, Σιμόν ντε Μποβουάρ, Άιν Ραντ, Σιμόν Βέιλ: Τέσσερις γυναίκες, τέσσερις από τις επιδραστικότερες μορφές της φιλοσοφίας του 20ού αιώνα, που μέσα στο χάος του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου έβαλαν τα θεμέλια για μια πραγματικά ελεύθερη και χειραφετημένη κοινωνία. Από το 1933 έως το 1943, τα χρόνια που αποτελούν το πιο ζοφερό κεφάλαιο της ευρωπαϊκής νεωτερικότητας, οι τέσσερις αυτές οραματίστριες αντιτάσσουν στην καταστροφή τις πρωτοποριακές ιδέες τους για τη σχέση του ατόμου με την κοινωνία, του άντρα με τη γυναίκα, του Θεού με τον άνθρωπο, για την έννοια του φύλου, της ταυτότητας, της ελευθερίας. Πρόσφυγες, ακτιβίστριες, αντιστασιακές, χαράζουν τις περιπετειώδεις διαδρομές τους από το Λένινγκραντ του Στάλιν στο Χόλιγουντ, από το Βερολίνο του Χίτλερ και το κατεχόμενο Παρίσι στη Νέα Υόρκη. Οι ζωές τους γίνονται φιλοσοφία εν δράσει και αποτελούν ένα εντυπωσιακό τεκμήριο της απελευθερωτικής δύναμης της σκέψης. Ένα σπουδαίο βιβλίο για τέσσερις παγκόσμιες προσωπικότητες που, στην άκρη της αβύσσου του 20ού αιώνα, ενσάρκωσαν με παραδειγματικό τρόπο το νόημα του να ζεις πραγματικά ελεύθερα. Και καθόρισαν με την επαναστατική σκέψη τους το παρόν μας και το μέλλον μας.

The post Η φλόγα της ελευθερίας appeared first on Βιβλιοπωλείο Το Φωτόδεντρο.

Επιχειρήματα μιας έρευνας

fotodentro — Mon, 27 Apr 2026 10:27:09 +0000

Το παρόν βιβλίο, το οποίο εκδόθηκε στη Γαλλία το 1969, λίγους μήνες πριν κυκλοφορήσει το μείζον έργο του Κώστα Αξελού Το παιχνίδι του κόσμου, συγκεντρώνει νεανικά κείμενά του μεταξύ των ετών 1950 και 1968. Τα θέματά τους φωτίζουν σε μεγάλο βαθμό τη μετέπειτα πορεία της σκέψης του και κινούνται γύρω από τέσσερις βασικούς και συγκλίνοντες άξονες: Ελληνική Σκέψη – Βυζαντινή Πνευματικότητα – Οδόσημα για έναν Μεταμαρξισμό – Πλανητικό Παιχνίδι. Προχωρώντας, οδηγούμαστε σε δοκίμια που πραγματεύονται καίρια και διαχρονικά ζητήματα. Ο άνθρωπος ουδέποτε έπαψε να κατοικεί σ’ έναν κόσμο κατακτητών και κατακτημένων ή να κινείται μέσα στη ρευστότητα μιας ιστορίας, η οποία συχνά αφήνει βαρύ το αποτύπωμα του παρελθόντος της σε κάθε παρόν. Όπως ο ελληνικός εμφύλιος π.χ., στον οποίο είχε πάρει μέρος ο συγγραφέας, ή και η εξέγερση του Μάη ’68 στη Γαλλία, γεγονότα τα οποία συναντούμε επίσης σε αυτές τις σελίδες, υπό την πολύ ψύχραιμη ματιά του στοχαστικού παρατηρητή που αποτιμά τις καταστάσεις τού παρελθόντος ατενίζοντας το μέλλον. Επειδή αυτό κυρίως τον απασχολεί. Κατά τούτο, τα Επιχειρήματα μιας έρευνας μάς παρέχουν ένα κλειδί για την κατανόηση της αξελικής σκέψης όπως αναπτύχθηκε στις δεκαετίες που ακολούθησαν, με επίκεντρο την «πλανητική τεχνική», το «βασίλειο της τεχνολογίας» και τη συναφή μοίρα του ανθρώπου.
Στην παρούσα έκδοση κρίθηκε σκόπιμο να προστεθεί και ένα «Παράρτημα» με πέντε μεταγενέστερα αλλά συναφή κείμενα (μεταξύ των οποίων δύο συνεντεύξεις) του Κώστα Αξελού. Δημοσιευμένα σε διάφορα εξειδικευμένα περιοδικά (τρία από αυτά μάλιστα είχαν ήδη μεταφραστεί και ελληνικά), δεν έχουν περιληφθεί σε άλλο δικό του βιβλίο.

The post Επιχειρήματα μιας έρευνας appeared first on Βιβλιοπωλείο Το Φωτόδεντρο.

ΤΟ ΟΛΙΚΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟ

fotodentro — Wed, 08 Apr 2026 10:22:42 +0000

Το «Δοκίμιο για το δώρο» είναι το διασημότερο κείμενο του Μάρσελ Μος και παραμένει συνδεδεμένο με το όνομά του. Εισάγει θεματική και μέθοδο που γνώρισαν έντονη απήχηση όχι μόνο στην κοινωνιολογία και στην εθνολογία, αλλά επίσης στη φιλοσοφία, στη γλωσσολογία, στην οικονομία και στην ιστορία. Ωστόσο, μια τόσο σημαντική υστεροφημία εκπλήσσει τον αναγνώστη που, προσεγγίζοντας το έργο για πρώτη φορά, βρίσκεται αντιμέτωπος με μια δαιδαλώδη και συχνά συγκεχυμένη ανάπτυξη του θέματος, με μια φαινομενικά άτακτη διαδοχή παρατηρήσεων που αποκλίνουν από το κοινό θέμα, σαν να διστάζουν κατά κάποιον τρόπο να το πολιορκήσουν.

The post ΤΟ ΟΛΙΚΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟ appeared first on Βιβλιοπωλείο Το Φωτόδεντρο.

Έρασμος

fotodentro — Wed, 08 Apr 2026 09:38:07 +0000

Με την μελέτη που ακολουθεί, δεν έχουμε την ψευδαίσθηση ότι προσφέρουμε διεξοδική και περισπούδαστη ανάλυση της ερασμιακής σκέψης. Ο στόχος μας δεν είναι τόσο φιλόδοξος· πρόθεσή μας είναι να προσεγγίσουμε, επικεντρώνοντας το ενδιαφέρον μας στο ζήτημα της γλώσσας, την ιδιαιτερότητα του εμβριθούς, χριστιανικού και ειρηνιστικού ανθρωπισμού του Έρασμου. Ο ερασμιακός αυτός ανθρωπισμός συνέβαλε αποφασιστικά στη διαμόρφωση του μεταγενέστερου φιλοσοφικού ρεύματος που έγινε γνωστό ως ουμανισμός, αν και ορισμένες από τις πιο χαρακτηριστικές θέσεις του νεότερου αυτού δόγματος, όπως η εμπιστοσύνη στον άνθρωπο, η πίστη στην ιστορική πρόοδο της ανθρωπότητας, το εγκώμιο του Διαφωτισμού, η προμηθεϊκή κλίση του ανθρώπου κτλ, ως μεταγενέστερες, είναι ξένες προς την ερασμιακή σκέψη.

The post Έρασμος appeared first on Βιβλιοπωλείο Το Φωτόδεντρο.

Όσα χρειάζεται να ξέρω τα έμαθα στο Νηπιαγωγείο

fotodentro — Fri, 30 Jan 2026 10:49:22 +0000

Μήπως όσα πρέπει να ξέρουμε τα μάθαμε στο νηπιαγωγείο; Μέσα από προσωπικές ιστορίες και δοκίμια γραμμένα με παιγνιώδη διάθεση και ευαισθησία, ο Ρόμπερτ Φούλγκαμ μετατρέπει καθημερινές στιγμές σε μαθήματα ζωής. Μας προτρέπει να θυμηθούμε όσα μάθαμε παιδιά, να τα επεκτείνουμε με ενήλικους όρους και να τα εφαρμόσουμε στην οικογενειακή ζωή, στη δουλειά, στο κράτος και στον πλανήτη. «Όλες οι ηθικές αρχές και η αγάπη… η οικολογία και η πολιτική και η ισότητα και η ψυχική υγεία» βρίσκονται στην παιδική χαρά. «Η κοσμοθεωρία του νηπιαγωγείου δεν είναι για παιδιά. Δεν είναι απλοϊκή. Είναι βασική».
Ένα βιβλίο παγκόσμιο μπεστ σέλερ επί δεκαετίες. Έχει μεταφραστεί σε 37 γλώσσες, έχει πουλήσει εκατομμύρια αντίτυπα σε 103 χώρες, έχει διασκευαστεί εκατοντάδες φορές για το θέατρο, και έχει εμπνεύσει σχολικά προγράμματα.
Ο Ρ. Φούλγκαμ είναι συγγραφέας, κληρικός, φιλόσοφος και περιζήτητος δημόσιος ομιλητής. Γεννήθηκε στο Τέξας το 1937 και σήμερα μοιράζει τον χρόνο του ανάμεσα στις ΗΠΑ και την Κρήτη.

The post Όσα χρειάζεται να ξέρω τα έμαθα στο Νηπιαγωγείο appeared first on Βιβλιοπωλείο Το Φωτόδεντρο.

Καταφύγιο εικόνων

fotodentro — Sun, 21 Dec 2025 12:34:37 +0000

Καμία εικόνα του εξωτερικού κόσμου δεν προσδιορίζεται χωρίς να λάβουμε υπ’ όψιν τα όρια της έννοιας του ενεργού ανθρώπου.
Ανάμεσα στον ενεργό άνθρωπο και τον εξωτερικό κόσμο, όλα είναι αλληλεπίδραση, οι κύκλοι της δράσης τους εμπλέκονται μεταξύ τους· όσο διαφορετικές κι αν είναι οι ιδέες τους, οι εικόνες τους δεν μπορούν ν’ αποσυνδεθούν.

Όπως μια δύναμη, μέσα στον δρόμο της, μπορεί να προάγει μια άλλη δύναμη από τον δρόμο της αντίθετης κατεύθυνσης, έτσι και η κοσμική τάξη —ακριβώς επειδή είναι τέτοια— προάγει την έλευση του μεσσιανικού βασιλείου. Συνεπώς, το κοσμικό δεν είναι μια κατηγορία αυτού του βασιλείου, αλλά μια κατηγορία —και μάλιστα η πιο κρίσιμη— της πιο χαμηλόφωνης εγγύτητας σ’ αυτό.

The post Καταφύγιο εικόνων appeared first on Βιβλιοπωλείο Το Φωτόδεντρο.

Εισαγωγή στην ανάγνωση του Χέγκελ

fotodentro — Wed, 17 Dec 2025 17:23:05 +0000

Στις σελίδες αυτού του βιβλίου ξεδιπλώνεται το σημαντικότερο μέρος της ανάγνωσης του Χέγκελ από τον Α. Κοζέβ, μιας ανάγνωσης συναρπαστικής και συγχρόνως καταλυτικής για την πρόσληψη του μεγάλου Γερμανού φιλοσόφου στη Γαλλία. Το υλικό αυτό προέρχεται από τα μαθήματα που παρέδωσε ο Α. Κοζέβ την περίοδο 1933-39 στην Ecole Pratique des Hautes Etudes, με τίτλο “Η θρησκευτική φιλοσοφία του Χέγκελ”, τα οποία στην πραγματικότητα αποτελούσαν ανάγνωση και σχολιασμό της Φιλοσοφίας του Πνεύματος. Από τις διαλέξεις αυτών των ετών, η παρούσα ελληνική έκδοση περιλαμβάνει ακριβώς εκείνα τα κείμενα που όρισαν τους βασικούς άξονες και τις πιο πρωτότυπες πλευρές αυτής της ανάγνωσης, από τα ακαδημαϊκά έτη 1934-19, 1937-38 και 1938-39. Παράλληλα, ο τόμος περιλαμβάνει, αντί εισαγωγής, ένα κείμενο που δημοσιεύτηκε με την υπογραφή του ίδιου του Α. Κοζέβ το 1939, στο οποίο αποσαφηνίζονται ορισμένες από τις σημαντικότερες έννοιες της ανάγνωσης του Χέγκελ από τον Α. Κοζέβ.

The post Εισαγωγή στην ανάγνωση του Χέγκελ appeared first on Βιβλιοπωλείο Το Φωτόδεντρο.